Studeren loont,
maar pas later.
Wie gaat studeren, ziet nu af van inkomen om later meer te verdienen. Je leert de opofferingskosten van een studie berekenen, wat menselijk kapitaal en verdiencapaciteit zijn, en wie er in scholing investeert.
Opofferingskosten en verdiencapaciteit
+ 3 × € 1.500 kosten
= € 64.500
Kennis en vaardigheden (menselijk kapitaal) leveren later een hoger inkomen op en een kleinere kans op werkloosheid.
Wie investeert in menselijk kapitaal?
| Kosten nu | Opbrengst later | Let op | |
|---|---|---|---|
| Student | collegegeld, gederfd inkomen | hoger inkomen (verdiencapaciteit) | lenen bij DUO: beslag op consumptie later |
| Werkgever | scholing, uren | hogere productiviteit | risico: werknemer vertrekt eerder |
| Overheid | onderwijs, beurzen, aftrek | meer belasting, minder uitkeringen |
“Leven lang leren”. De overheid wil dat werkenden zich hun hele leven blijven scholen. Leg uit dat er bij investeren in menselijk kapitaal sprake is van intertemporele ruil bij de werknemer. (2p) Examen 2019-II
Uitwerking
De werknemer investeert nu tijd en geld in scholing (1), wat later extra opbrengsten geeft door een hogere verdiencapaciteit (1).
Opgave: Noor en Sem
Noor (18) kan na het mbo direct gaan werken voor € 24.000 per jaar, of vier jaar studeren. De studie kost per jaar € 2.600 collegegeld en € 400 aan boeken. Haar vriend Sem gaat liever meteen werken.
Leg uit dat studeren voor Noor ruilen over de tijd is. Gebruik het begrip verdiencapaciteit. 2p
Uitwerking
Tijdens de studie heeft Noor minder inkomen (en kosten), dus kan ze nu minder consumeren (1). Door de opleiding stijgt haar verdiencapaciteit: later verdient ze meer en kan ze meer consumeren (investering in menselijk kapitaal) (1).
Bereken de opofferingskosten van de studie. 2p
Uitwerking
directe kosten: 4 × (2.600 + 400) = 12.000 (1)
totaal: 96.000 + 12.000 = 108.000 (1)
Noor leent bij DUO. Leg uit wat dit betekent voor haar consumptie nu en later. 2p
Uitwerking
Noor kan dankzij de lening nu meer uitgeven dan haar inkomen (1). Later moet ze de lening plus rente terugbetalen, waardoor ze dan minder kan besteden (1).
Leg met het begrip tijdsvoorkeur uit waarom Sem liever meteen gaat werken. 2p
Uitwerking
Sem hecht veel meer waarde aan consumptie nu dan aan consumptie later (hoge tijdsvoorkeur) (1). Bij werken heeft hij nu direct inkomen; het hogere inkomen na een studie komt pas later en weegt voor hem minder zwaar (1).
Leg uit waarom de overheid studeren stimuleert. Noem twee voordelen. 2p
Uitwerking
Hoger opgeleiden verdienen later meer en betalen dus meer belasting / zijn productiever, wat de economische groei bevordert (1), en ze zijn minder vaak werkloos, waardoor de overheid minder aan uitkeringen kwijt is (1).
In één oogopslag
| 01 | Opofferingskosten studie | gederfd inkomen + directe kosten |
| 02 | Menselijk kapitaal | kennis en vaardigheden |
| 03 | Scholing = intertemporele ruil | nu kosten, later hogere verdiencapaciteit |
| 04 | Overheid investeert ook | later meer belasting, minder uitkeringen |
Snap je het? Doe het nu zelf, met de coach erbij.
Je hebt de uitleg gelezen. In de leerroute van de bundel neemt de coach je stap voor stap mee, met bewegende grafieken en een vraag bij elke stap. Daarna oefen je met examenopgaven en een antwoordmodel.
De leerroutes zitten in de bundel, je opent ze met je inlogcode. Nog geen bundel? Bekijk de bundel · Probeer gratis een leerroute