Muren bouwen
of grenzen openen?
Protectionistische maatregelen zijn maatregelen van de overheid om binnenlandse bedrijven te beschermen tegen buitenlandse concurrentie. Je leert welke maatregelen er zijn, rekenen met invoerrechten en uitleggen waarom vrijhandel toch tot meer welvaart leidt.
Protectionistische maatregelen
- Invoerrechten: belasting op import, waardoor het importproduct duurder wordt
- Quotum / contingent: een maximale hoeveelheid die het land in mag
- Importverbod: bijvoorbeeld een sanctie tegen Russisch gas
- Voorschriften: strenge technische of hygiënische eisen
- Exportsubsidie: subsidie voor binnenlandse bedrijven die aan het buitenland verkopen
- Belastingvoordeel: lagere kosten voor exporteurs
- Exportkredietverzekering: de overheid dekt het risico op wanbetaling
- Handelsconsulaat: helpt bedrijven die in een ander land willen verkopen
Leg uit hoe de VS door middel van importheffingen op staal een tekort op de lopende rekening kunnen tegengaan. (2p) Examen 2021-II
Uitwerking
Rekenen met invoerrechten
Zonder invoerrecht € 100, met invoerrecht € 125.
Daling: 25 ÷ 125 × 100% = 20% goedkoper, niet 25%.
In 2024 voerde de EU extra invoerrechten in op elektrische auto’s uit China. Volgens de EU krijgen Chinese autofabrikanten zoveel overheidssteun dat ze hun auto’s in Europa extra goedkoop kunnen aanbieden. China reageerde met onderzoeken naar heffingen op Europese producten, zoals cognac en varkensvlees.
Vereenvoudigde cijfers: een Chinese elektrische auto kost € 28.000 exclusief invoerrecht. Het invoerrecht is 25%.
Leg uit hoe subsidies van de Chinese overheid het mogelijk maken dat Chinese auto’s goedkoop in de EU worden verkocht. 2p
Uitwerking
Door de subsidie kunnen Chinese fabrikanten hun auto’s onder de kostprijs of onder de prijs op de thuismarkt aanbieden (1). Europese kopers kiezen daardoor voor deze goedkopere auto’s (1).
Bereken de prijs van de auto inclusief invoerrecht. 1p
Uitwerking
Bereken met hoeveel procent de auto goedkoper wordt als het invoerrecht weer wordt afgeschaft. 2p
Uitwerking
7.000 ÷ 35.000 × 100% = 20%
Leg uit hoe het invoerrecht de werkgelegenheid in de Europese auto-industrie kan beschermen. 2p
Uitwerking
Noem twee nadelen van dit invoerrecht voor de EU. 2p
Uitwerking
- Tegenmaatregelen van China: minder export van bijvoorbeeld cognac en varkensvlees
- Duurdere auto’s voor consumenten
- Minder concurrentie en innovatie
- Productie niet waar het goedkoopst is, dus minder welvaart
Noem een andere protectionistische maatregel dan invoerrechten en leg uit hoe die de eigen industrie beschermt. 2p
Uitwerking
Bijvoorbeeld een quotum of importcontingent: er mag maar een beperkte hoeveelheid worden ingevoerd (1), waardoor de eigen industrie minder concurrentie heeft (1).
Waarom toch vrijhandel?
De WTO (Wereldhandelsorganisatie) streeft naar vrijhandel: handel zonder belemmeringen tussen landen.
- Tegenmaatregelen: een handelsoorlog
- Duurdere import, dus hogere prijzen en inflatie
- Het buitenland verdient minder en koopt minder van ons
- Productie niet daar waar het goedkoopst kan
- Specialisatie in wat je relatief goedkoop maakt (relatieve kostenverschillen)
- Efficiëntere productie, lagere prijzen
- Meer keuze voor consumenten
- Meer handel en meer welvaart
Leg uit hoe vrijhandel via specialisatie kan leiden tot meer welvaart. 2p
Uitwerking
In één oogopslag
| 01 | Import afremmen | invoerrecht · quotum · verbod · voorschriften |
| 02 | Export stimuleren | exportsubsidie · belastingvoordeel |
| 03 | Prijs met invoerrecht | prijs × (1 + tarief) |
| 04 | Invoerrecht 25% afschaffen | 20% goedkoper, niet 25% |
| 05 | Vrijhandel: specialisatie, lagere prijzen, meer welvaart | WTO |
Snap je het? Doe het nu zelf, met de coach erbij.
Je hebt de uitleg gelezen. In de leerroute van de bundel neemt de coach je stap voor stap mee, met bewegende grafieken en een vraag bij elke stap. Daarna oefen je met examenopgaven en een antwoordmodel.
De leerroutes zitten in de bundel, je opent ze met je inlogcode. Nog geen bundel? Bekijk de bundel · Probeer gratis een leerroute